روش های مختلف ترکیب بدنی

به طور کلی،به مقدار مطلق بافت چربی و بافت بدون چربی درون بدن و نیز نسبت چربی به کل بدن ترکیب بدن می گویند. روش های مختلف ترکیب بدنی وجود دارد که  متفاوت است و با ابزار ها و فرمول های مختلفی سنجیده می شود. برای آن که از شرکت در فعالیت های تفریحی یا موفقیت در فعالیت ها و ورزش های گوناگون لذت ببریم، اندازه بدن و ترکیب بدن هر دو بالقوه موثرند. هم چنین ترکیب بدن بر سلامتی و خطر گسترش برخی بیماری ها نیز موثر است. با وجود این، اندازه بدن و ترکیب بدن هر دو مثل هم نیستند. این احتمال وجود دارد که افرادی با اندازه بدنی مشابه، ترکیب بدنی متفاوتی( مانند درصد چربی) داشته باشند.

علم آنتروپومتری

آنتروپومتری،سنجش و مطالعه اندازه بدن است. اندازه بدن نوعه به ترکیب بدن و بلندی یا قد گفته می شود. و شامل شاخص های بدن مثل محیط بدن،پهنای استخوان ها و طول اندام ها می شود. اندازه بدن یکی از عوامل مهم در موفقیت در برخی فعالیت ها و ورزش ها به شمار می رود. در بین ورزشکاران رشته های ورزشی گوناگون و حتی گاهی بین ورزشکارانی در پست های مختلف در یک ورزش، شاخص بدن تا حد چشمگیری فرق می کند. برای مثال در بسکتبال، ترکیب بدن، قد و دستان بلند در بازیکنان سانتر در مقایسه با فرواردها و در فورواردها در مقایسه با بازیکنان گارد تا حد زیادی بزرگ تر است. این موارد نشان می دهد در انجام برخی فعالیت ها و ورزش ها، اندازه بدن تاثیر بسزایی دارد.

روش های ارزیابی ترکیب بدنی ورزشکاران

شاخص توده بدن BMI

یکی از شاخص هایی که فراوان برای سنجش اندازه بدن استفاده می شودBMI یا همان نسبت وزن تقسیم بر قد بدن می باشد.BMI به عنوان شاخصی کلی برای خطرهای سلامتی وابسته به چاقی، وضعیت کمبود وزن شدید و درصد چربی استفاده می شود.از این شاخص مستقیم نمی توان برای محاسبه ترکیب بدن استفاده کرد. در مورد هر فرد یا ورزشکار این احتمال کاملا وجود دارد که BMI داشته باشد که وی را دارای اضافه وزن یا چاق نشان دهد، اما درصد چربی نسبتا کمی داشته باشد. یا افراد سالمند ممکن است BMI کمی  داشته باشند اما به دلیل کاهش توده عضلانی، آن ها با درصد چربی زیاد طبقه بندی شوند. هرچند از BMI می توان به عنوان یک شاخص کلی چاقی استفاده کرد، اما زمانی که این شاخص برای گروه های خاصی از ورزشکاران به کار گرفته می شود، محدودیت هایی دارد.

چین پوستی

چین پوستی،روشی برای برآورد ترکیب بدن است که مستلزم نیشگون گرفتن و سنجش ضخامت چربی پوست و زیرپوستی در نقاط آناتومیکی خاص در بدن و با استفاده از کالیپرهای مخصوص می باشد. چین پوستی یکی از متداول ترین روش های ارزیابی ترکیب بدن به شمار می رود. از آن جایی که هرگونه تغییر در ضخامت چین پوستی با تغییر ترکیب بدن ارتباط دارد، برای برآورد ترکیب بدن، از روش ها چین پوستی استفاده می شود.

چگالی سنجی

چگالی سنجی تعیین ترکیب بدن با استفاده از چگالی بدن می باشد. چگالی بدن با استفاده از فرمول های خاص خود بدست می آید. با روش های گوناگونی می توان چگالی بدن را تعیین کرد، متداولترین روش، وزن سنجی هیدرواستاتیک( که وزن کشی زیر آب نیز نامیده می شود) می باشد که درآن فرد به طور کامل در آب غوطه ور می شود. ترکیب بدن را می توان به راحتی با استفاده از یک ترازو تعیین کرد. هنگام فرورفتن به زیر آب، فرد نیرویی معادل وزن حجم آب جابه جا شده، به سطح وارد می کند و باعث می شود وزن زیر آب، کمتراز ترکیب بدن شود.

ترکیب بدن و رژیم غذایی

در هر لحظه از زمان، تعداد زیادی از انسان ها می کوشند تا از راه رژیم غذایی و فعالیت ورزشی، ترکیب بدن خود را تغییر دهند. بیش از نیمی از افراد تلاش می کنند به دلایل سلامتی، چربی بدن خود را کاهش دهند. به طور معمول، هدف علاقه مندان به آمادگی عبارت است از افزایش توده عضلانی و کاهش چربی بدن، تا بدین ترتیب از فواید سلامتی برخوردار شوند. تصویر بدنی را بهتر کنند و عملکرد بدنی را افزایش دهند. به دلیل تاثیرش بر عملکرد بدنی، نگرانی اصلی بسیاری از مربیان و ورزشکاران، ترکیب بدنی است. هرچند در بسیاری از رشته های ورزشی، اندازه بدن بر عملکرد بدنی تاثیر می گذارد، اما بخش اعظم شاخص های بدن( برای مثال، قد و طول دست) نمی توانند تغییر کنند. از سوی دیگر، توده بدن و ترکیب بدن به طور کامل به رژیم های غذایی و فعالیت های ورزشی پاسخ می دهند.